Dictionary ga qo'shish, o'zgartirish va o'chirish

Dictionary bilan ishlashda asosiy 4 amal mavjud: yaratish, o'qish, o'zgartirish va o'chirish (CRUD).

Yangi kalit-qiymat qo'shish — mavjud bo'lmagan kalit orqali:

talaba = {"ism": "Vali", "baho": 75}
print(talaba)  # {'ism': 'Vali', 'baho': 75}

# Yangi kalit qo'shamiz
talaba["sinf"] = "10-A"
talaba["shahar"] = "Toshkent"
print(talaba)  # {'ism': 'Vali', 'baho': 75, 'sinf': '10-A', 'shahar': 'Toshkent'}

Mavjud qiymatni o'zgartirish — mavjud kalitga yangi qiymat beramiz:

talaba = {"ism": "Vali", "baho": 75}

# Bahoni yangilaymiz
talaba["baho"] = 90
print(talaba)  # {'ism': 'Vali', 'baho': 90}

Agar kalit mavjud bo'lsa — yangilanadi. Agar yo'q bo'lsa — qo'shiladi. Bu ikkalasi bir xil sintaksis bilan amalga oshiriladi.

Kalit-qiymatni o'chirish — del kalit so'zi bilan:

talaba = {"ism": "Vali", "baho": 90, "sinf": "10-A"}

del talaba["sinf"]
print(talaba)  # {'ism': 'Vali', 'baho': 90}

Agar kalit mavjud bo'lmasa, KeyError xatosi chiqadi.

Qaysi kalit borligini tekshirish — in operatori bilan:

talaba = {"ism": "Ali", "baho": 85}

if "baho" in talaba:
    print("Baho mavjud:", talaba["baho"])
else:
    print("Baho yo'q")

Muhim qoidalar:

• dict[kalit] = qiymat — qo'shadi yoki yangilaydi
• del dict[kalit] — o'chiradi
• kalit in dict — kalit borligini tekshiradi
• O'chirishda kalit yo'q bo'lsa KeyError chiqadi

📝 Vazifa

Dictionary ni tahrirlash

Quyidagi amallarni bajaring:

1. talaba = {"ism": "Vali", "baho": 75} dictionary ga "sinf": "10-A" qo'shing
2. "baho" ni 90 ga o'zgartiring
3. Natijani chiqaring