Matritsadan element olish: matrix[row][col]

Oddiy ro'yxatda bitta indeks bilan element olamiz: list[i]. 2D ro'yxatda esa ikkita indeks kerak: avval qator (row), keyin ustun (col).

Sintaksis: matritsa[qator_indeksi][ustun_indeksi]

Muhim: indekslash har doim 0 dan boshlanadi.

matritsa = [[1, 2, 3], [4, 5, 6], [7, 8, 9]] uchun:

Diagrammada ko'rganingizdek, har bir katak [qator][ustun] juftligi bilan aniqlanadi.

Amaliy misol:

matritsa = [
    [1, 2, 3],   # qator 0
    [4, 5, 6],   # qator 1
    [7, 8, 9]    # qator 2
]

print(matritsa[0][0])   # 1  — yuqori chap
print(matritsa[1][1])   # 5  — markaziy element
print(matritsa[2][2])   # 9  — quyi o'ng

Sinfxona o'tirishlar joyini aniqlash:

# Har bir qator — bir qator o'rindiqlar
# Har bir ustun — o'rindiq raqami
sinfxona = [
    ["Ali",   "Vali",  "Soli" ],   # 1-qator (qator 0)
    ["Kamol", "Jamol", "Hamid"],   # 2-qator (qator 1)
    ["Zafar", "Nozim", "Botir"]    # 3-qator (qator 2)
]

# 1-qator, 2-o'rindiqda kim o'tiradi?
print(sinfxona[0][1])   # Vali

# 3-qator, 1-o'rindiqda kim o'tiradi?
print(sinfxona[2][0])   # Zafar

# 2-qator, 3-o'rindiqda kim o'tiradi?
print(sinfxona[1][2])   # Hamid

Elementni o'zgartirish:

matritsa = [
    [1, 2, 3],
    [4, 5, 6],
    [7, 8, 9]
]

# Markaziy elementni 0 ga o'zgartirish
matritsa[1][1] = 0
print(matritsa[1][1])   # 0

# Butun matritsani chiqarish
for qator in matritsa:
    print(qator)
# [1, 2, 3]
# [4, 0, 6]
# [7, 8, 9]

Muhim qoidalar:

• matritsa[i][j] — i-qator (0 dan), j-ustun (0 dan)
• Avval qator indeksi, keyin ustun indeksi yoziladi
• Indeks chegaradan chiqsa IndexError xatosi yuz beradi
• Elementni o'zgartirish ham xuddi shunday: matritsa[i][j] = yangi_qiymat

📝 Vazifa

Matritsadan elementlarni o'qing

Quyidagi amallarni bajaring:

1. Berilgan 3x3 matritsadan 1-qator, 2-ustundagi elementni chiqaring (matrix[0][1])
2. 2-qator, 3-ustundagi elementni chiqaring (matrix[1][2])
3. 3-qator, 1-ustundagi elementni chiqaring (matrix[2][0])

Bu mashq orqali siz:

• matritsa[qator][ustun] sintaksisini mustahkamlaysiz
• Ikki indeks bilan ishlashni o'rganasiz
• Matritsa elementlariga to'g'ri murojaat qilishni bilib olasiz